Zwyciężczyni maratonu w Tokio zdyskwalifikowana na sześć lat

Ruti Aga, triumfatorka maratonu w Tokio z 2019 roku i jedna z czołowych etiopskich biegaczek długodystansowych, została zdyskwalifikowana przez Athletics Integrity Unit (AIU) na sześć lat za naruszenie przepisów antydopingowych. W jej organizmie wykryto zakazany glikokortykosteroid, a podczas dochodzenia zawodniczka próbowała wprowadzić śledczych w błąd, przedstawiając sfałszowaną dokumentację medyczną.

Sprawa dotyczy kontroli antydopingowej przeprowadzonej 15 marca 2026 roku podczas półmaratonu Meishan Renshou w Chinach, który 32-letnia Etiopka wygrała. W pobranej od niej próbce wykryto metyloprednizolon, substancję należącą do grupy glikokortykosteroidów (klasa S9). To środek znajdujący się na liście środków zabronionych Światowej Agencji Antydopingowej (WADA). Jej stosowanie jest niedozwolone w okresie zawodów.

W momencie uzyskania pozytywnego wyniku testu Aga zajmowała wysokie jedenaste miejsce w światowym rankingu. Etiopka należy do najbardziej utytułowanych zawodniczek w biegach ulicznych. W 2019 roku zwyciężyła w maratonie w Tokio, a łącznie czterokrotnie kończyła biegi zaliczane do cyklu World Marathon Majors na podium. W ostatnich latach dwukrotnie triumfowała również w maratonie w Xiamen, posiadającym prestiżową kategorię World Athletics Platinum Label. Rekord życiowy na królewskim dystansie wynoszący 2:18:09 Aga uzyskała w 2023 roku.

Fałszywa recepta i lekarz bez uprawnień

Samo wykrycie niedozwolonej substancji nie było jednak jedynym przewinieniem Etiopki. W toku postępowania AIU ustaliła, iż zawodniczka próbowała świadomie utrudnić dochodzenie i przedstawiła nieprawdziwe wyjaśnienia dotyczące pochodzenia wykrytego środka.

Aga tłumaczyła, iż przyjmowała metyloprednizolon w związku z leczeniem kontuzji kolana. Podczas przesłuchania 21 kwietnia przekazała śledczym informacje, które okazały się nieprawdziwe. Następnie, 4 maja, dostarczyła dokument mający potwierdzać, iż lek został jej przepisany podczas wizyty w placówce medycznej.

Weryfikacja dokumentacji ujawniła szereg nieprawidłowości. Klinika wskazana na recepcie nie istniała, a osoba podająca się za lekarza okazała się członkiem rodziny zawodniczki, nieposiadającym wymaganych uprawnień do wykonywania zawodu.

Podczas przesłuchania krewny Agi twierdził, iż wykorzystał stary bloczek recept z poprzedniego miejsca pracy. Przedstawiciele tej placówki zaprzeczyli jednak, by kiedykolwiek był tam zatrudniony. Potwierdzili również, iż przedstawiona recepta nie pochodziła z ich dokumentacji. Dochodzenie AIU, prowadzone przy wsparciu etiopskiego organu antydopingowego, wykazało ostatecznie, iż dokument został sfałszowany.

Dwa lata za doping, cztery za manipulowanie dowodami

Na zawodniczkę nałożono łącznie sześć lat dyskwalifikacji. Dwuletnia kara dotyczy obecności i stosowania substancji zabronionej, natomiast kolejne cztery lata są konsekwencją manipulowania dowodami i prób utrudniania postępowania antydopingowego.

– W ciągu ostatnich sześciu, siedmiu lat poczyniliśmy znaczące postępy w walce z dopingiem w biegach maratońskich, ale wciąż pozostaje wiele do zrobienia. Dochodzenia mają najważniejsze znaczenie dla wykrywania dopingu i demaskowania fałszywych wyjaśnień. Ochrona uczciwej rywalizacji wymaga odpowiednich zasobów, ale ta sprawa wysyła jasny sygnał: próby oszustwa zostaną ujawnione – powiedział Brett Clothier, dyrektor generalny AIU.

AIU zwiększa nadzór nad biegami ulicznymi

Sprawa Agi jest kolejnym przykładem znaczenia działań śledczych w walce z dopingiem w biegach długodystansowych. AIU prowadzi specjalny program antydopingowy obejmujący do 300 profesjonalnych biegaczy ulicznych, po 150 kobiet i mężczyzn.

Program obejmuje nie tylko kontrole antydopingowe, ale także zbieranie informacji, prowadzenie dochodzeń, postępowań dyscyplinarnych oraz działania edukacyjne.

Jest finansowany ze środków World Athletics, organizatorów biegów należących do Abbott World Marathon Majors i World Athletics Label Road Races, a także zawodników, ich przedstawicieli oraz producentów obuwia sportowego: adidas, ASICS, Nike i On.

Źródło: AIU, red

fot. w nagłówku Unsplash